10 Khoản Phụ Phí Vận Tải Biển Doanh Nghiệp Cần Biết Khi Xuất Nhập Khẩu

Khi thực hiện một lô hàng xuất nhập khẩu bằng đường biển, chi phí doanh nghiệp phải thanh toán không chỉ bao gồm cước vận chuyển quốc tế (Ocean Freight). Bên cạnh đó còn có nhiều khoản phụ phí liên quan đến hoạt động khai thác container, xử lý chứng từ, lưu chuyển hàng hóa và giao nhận tại cảng.

Những khoản chi phí này thường được gọi chung là Local Charges. Nếu không tìm hiểu kỹ, doanh nghiệp có thể gặp khó khăn khi kiểm tra báo giá từ hãng tàu, Forwarder hoặc tính toán ngân sách cho từng lô hàng.

Vậy Local Charges bao gồm những khoản phí nào? Những loại phụ phí nào thường xuất hiện trong quá trình vận chuyển hàng hóa bằng đường biển? Hãy cùng Han Exim tìm hiểu 10 loại phí phổ biến và những kinh nghiệm cần thiết khi làm việc với các đơn vị vận tải trong bài viết dưới đây. 

1. Tìm hiểu về Local Charges trong hoạt động xuất nhập khẩu

Local Charges là thuật ngữ được sử dụng để chỉ các khoản phí địa phương phát sinh trong quá trình vận chuyển hàng hóa quốc tế. Những khoản phí này thường liên quan đến dịch vụ tại cảng xuất, cảng nhập hoặc các hoạt động xử lý hàng hóa và chứng từ do hãng tàu, đại lý hoặc Forwarder cung cấp.

Trong vận tải biển, Local Charges thường được phân chia theo hai khu vực:

Origin Charges – Phí tại cảng xuất: Đây là những khoản chi phí phát sinh tại nước xuất khẩu, liên quan đến quá trình tiếp nhận container, xử lý hàng hóa, khai thác cảng và hoàn thiện chứng từ vận chuyển.

Destination Charges – Phí tại cảng nhập: Là các khoản phí phát sinh tại nước nhập khẩu, thường liên quan đến việc dỡ hàng, xử lý container, phát hành chứng từ và bàn giao hàng hóa cho người nhận.

Tùy thuộc vào tuyến đường vận chuyển, hãng tàu, loại hàng hóa, phương thức giao nhận và thỏa thuận giữa các bên, các khoản Local Charges có thể khác nhau. Do đó, không phải lô hàng nào cũng phải thanh toán đầy đủ tất cả các loại phí dưới đây.

2. Chi tiết 10 loại phí Local Charges phổ biến trong vận tải biển

Các loại phí local charges thường gặp trong vận tải biển

Để thuận tiện cho việc tra cứu và áp dụng vào thực tế, dưới đây là những khoản phí mà nhân viên xuất nhập khẩu thường gặp khi làm việc với hãng tàu và Forwarder.

2.1. THC – Terminal Handling Charge (Phí xử lý container tại cảng)

THC là khoản phí liên quan đến hoạt động khai thác container tại cảng biển. Đây là một trong những phụ phí phổ biến nhất trong các báo giá vận chuyển hàng hóa bằng đường biển.

Khi container được đưa vào cảng hoặc dỡ xuống từ tàu, cảng cần thực hiện nhiều công việc như nâng hạ, di chuyển và sắp xếp container trong khu vực khai thác. THC được thu để bù đắp các chi phí liên quan đến hoạt động này.

Đặc điểm của THC:

- Có thể phát sinh tại cảng xuất và cảng nhập.

- Áp dụng cho hàng FCL và hàng LCL theo cách tính tương ứng.

- Đối với FCL, phí thường được tính theo loại container 20DC, 40DC hoặc 40HC.

- Mức thu phụ thuộc vào cảng và biểu phí của hãng tàu.

Ví dụ: Một doanh nghiệp xuất khẩu hàng thủ công mỹ nghệ từ Việt Nam sang châu Âu bằng container 40HC. Ngoài cước vận tải quốc tế, doanh nghiệp cần kiểm tra khoản THC tại cảng xuất trong bảng báo giá.

2.2. CIC – Container Imbalance Charge (Phụ phí cân đối container)

CIC là khoản phụ phí nhằm bù đắp chi phí phát sinh do tình trạng mất cân đối container giữa các khu vực vận chuyển.

Trong hoạt động vận tải biển, lượng container nhập khẩu và xuất khẩu tại mỗi quốc gia không phải lúc nào cũng tương đương. Một số cảng có thể rơi vào tình trạng thiếu container rỗng, trong khi những cảng khác lại dư thừa.

Để giải quyết vấn đề này, hãng tàu cần điều chuyển container rỗng giữa các khu vực, làm phát sinh thêm chi phí vận hành.

Đặc điểm của CIC:

- Áp dụng tùy theo tuyến vận chuyển và chính sách hãng tàu.

- Thường tính theo container đối với hàng FCL.

- Có thể thay đổi theo từng giai đoạn.

- Không phải tất cả các lô hàng đều phát sinh khoản phí này.

Khi nhận báo giá, doanh nghiệp nên xác nhận CIC được thu tại đầu xuất hay đầu nhập, đồng thời kiểm tra xem khoản phí đã nằm trong tổng giá chào hay chưa.

2.3. DOC – Documentation Fee (Phí xử lý chứng từ)

DOC là khoản phí liên quan đến hoạt động tiếp nhận, xử lý và quản lý thông tin chứng từ phục vụ quá trình vận chuyển hàng hóa.

Trong một lô hàng đường biển, hãng tàu hoặc Forwarder cần xử lý nhiều thông tin như tên người gửi hàng, người nhận hàng, cảng xếp, cảng dỡ, mô tả hàng hóa và các dữ liệu liên quan đến vận đơn.

DOC được thu nhằm bù đắp chi phí thực hiện các công việc hành chính và xử lý dữ liệu này.

Đặc điểm của DOC:

- Liên quan đến quá trình xử lý chứng từ vận tải.

- Có thể xuất hiện ở đầu xuất hoặc đầu nhập.

- Thường tính theo lô hàng hoặc bộ chứng từ.

- Phạm vi dịch vụ và cách thu có thể khác nhau giữa các đơn vị.

Nhân viên chứng từ cần phân biệt DOC với B/L Fee vì một số hãng tàu hoặc Forwarder có thể gộp hai khoản này, trong khi những đơn vị khác lại tách thành các dòng phí riêng.

2.4. CFS – Container Freight Station Charge (Phí khai thác kho hàng lẻ)

CFS là khoản phí liên quan đến hoạt động xử lý hàng hóa tại kho CFS (Container Freight Station).

Đây là loại phí thường gặp khi doanh nghiệp lựa chọn vận chuyển hàng lẻ LCL thay vì thuê nguyên container FCL.

Tại kho CFS, hàng hóa từ nhiều chủ hàng khác nhau được tập kết để gom chung vào một container. Khi hàng đến cảng đích, container sẽ được đưa về kho để tiến hành tách hàng và phân phối cho từng người nhận.

Các hoạt động có thể phát sinh phí CFS gồm:

- Tiếp nhận và kiểm tra hàng hóa.

- Bốc xếp, di chuyển hàng trong kho.

- Phân loại và sắp xếp hàng hóa.

- Gom nhiều lô hàng nhỏ vào cùng container.

- Tách hàng và bàn giao cho người nhận.

Phí CFS thường được tính theo trọng lượng hoặc thể tích hàng hóa (W/M), tùy theo quy định của đơn vị khai thác kho.

2.5. Seal Fee – Phí sử dụng seal niêm phong container

Seal Fee là khoản phí liên quan đến việc cung cấp seal để niêm phong container sau khi hoàn tất quá trình đóng hàng.

Seal là thiết bị niêm phong có mã số riêng, được sử dụng để khóa cửa container và hỗ trợ kiểm soát tình trạng hàng hóa trong quá trình vận chuyển.

Thông tin số seal thường được thể hiện trên vận đơn hoặc các chứng từ liên quan để phục vụ việc kiểm tra khi giao nhận.

Một số điểm cần lưu ý:

- Thường xuất hiện trong các lô hàng vận chuyển nguyên container.

- Phí được tính theo container hoặc theo số lượng seal.

- Số seal phải được ghi nhận chính xác.

- Cần kiểm tra tình trạng seal trước khi bàn giao container cho đơn vị vận tải.

Việc sử dụng seal đúng quy trình giúp hạn chế nguy cơ mở container trái phép và hỗ trợ quá trình kiểm soát hàng hóa.

2.6. B/L Fee – Bill of Lading Fee (Phí phát hành vận đơn)

B/L Fee là khoản phí liên quan đến việc lập, xử lý và phát hành vận đơn đường biển (Bill of Lading).

Vận đơn là chứng từ quan trọng trong hoạt động giao nhận hàng hóa bằng đường biển. Trên vận đơn thể hiện những thông tin cần thiết như Shipper, Consignee, Notify Party, tên tàu, cảng xếp hàng, cảng dỡ hàng và mô tả hàng hóa.

Tùy theo yêu cầu giao nhận, vận đơn có thể được phát hành dưới nhiều hình thức như Original Bill of Lading, Surrendered Bill hoặc Sea Waybill.

Đặc điểm của B/L Fee:

- Phát sinh khi thực hiện thủ tục phát hành vận đơn.

- Có thể được thu theo bộ vận đơn hoặc lô hàng.

- Mức phí phụ thuộc vào chính sách hãng tàu hoặc Forwarder.

- Có thể được gộp trong DOC hoặc tính thành một khoản riêng.

Trước khi phát hành vận đơn, nhân viên chứng từ cần kiểm tra kỹ nội dung để hạn chế sai sót và tránh phát sinh phí chỉnh sửa chứng từ.

2.7. EBS – Emergency Bunker Surcharge (Phụ phí nhiên liệu)

EBS là phụ phí nhiên liệu khẩn cấp được một số hãng tàu áp dụng để bù đắp chi phí nhiên liệu phát sinh trong những điều kiện nhất định.

Nhiên liệu là yếu tố quan trọng ảnh hưởng đến chi phí khai thác tàu biển. Khi giá nhiên liệu biến động mạnh hoặc phát sinh những yếu tố làm tăng chi phí vận hành, hãng tàu có thể điều chỉnh các khoản phụ phí theo chính sách của mình.

Đặc điểm của EBS:

- Áp dụng tùy thuộc vào tuyến vận chuyển.

- Có thể tính theo container hoặc đơn vị hàng hóa.

- Mức thu không cố định.

- Có thể được điều chỉnh hoặc thay thế bằng những loại phụ phí nhiên liệu khác.

Doanh nghiệp nên kiểm tra kỹ báo giá để biết EBS có được tính riêng hay đã bao gồm trong cước vận tải biển.

2.8. AMS Fee – Phí khai báo hệ thống AMS

AMS (Automated Manifest System) là hệ thống khai báo thông tin hàng hóa tự động của Hải quan Hoa Kỳ.

Đối với những lô hàng thuộc phạm vi áp dụng quy định AMS, thông tin về hàng hóa và vận chuyển cần được gửi đến hệ thống theo đúng thời hạn quy định trước khi tàu đến cảng.

AMS Fee là khoản phí dịch vụ liên quan đến việc xử lý và khai báo thông tin trên hệ thống này.

Một số đặc điểm của AMS Fee:

- Thường liên quan đến các lô hàng thuộc phạm vi yêu cầu khai báo AMS.

- Có thể được thu bởi hãng tàu hoặc Forwarder.

- Thường tính theo vận đơn hoặc lô hàng.

- Cần cung cấp thông tin chính xác và đúng thời hạn.

Nếu thông tin khai báo không chính xác hoặc được gửi chậm, doanh nghiệp có thể phải xử lý các vấn đề phát sinh theo quy định của tuyến vận chuyển và đơn vị khai báo.

2.9. ENS Fee – Phí khai báo an ninh hàng hóa nhập cảnh

ENS (Entry Summary Declaration) là tờ khai thông tin an ninh hàng hóa nhập cảnh, được sử dụng để cung cấp dữ liệu về lô hàng trước khi hàng đến khu vực áp dụng quy định.

ENS thường được nhắc đến trong hoạt động vận chuyển hàng hóa vào Liên minh châu Âu (EU).

Khoản ENS Fee là phí dịch vụ liên quan đến việc chuẩn bị, xử lý và truyền dữ liệu khai báo theo yêu cầu.

Đặc điểm của ENS Fee:

- Phát sinh đối với những tuyến vận chuyển thuộc phạm vi yêu cầu khai báo ENS.

- Liên quan đến thông tin hàng hóa và vận tải.

- Thường được tính theo vận đơn hoặc lô hàng.

- Thời hạn khai báo cần tuân thủ theo quy định áp dụng.

Đối với doanh nghiệp xuất khẩu sang EU, việc phối hợp với Forwarder và chuẩn bị thông tin đầy đủ là rất cần thiết để quá trình khai báo diễn ra thuận lợi.

2.10. D/O Fee – Delivery Order Fee (Phí phát hành lệnh giao hàng)

D/O Fee là khoản phí liên quan đến việc phát hành lệnh giao hàng (Delivery Order), thường phát sinh trong quá trình làm thủ tục nhận hàng nhập khẩu.

Khi hàng hóa cập cảng, người nhận hàng cần hoàn thành các nghĩa vụ liên quan và liên hệ với hãng tàu hoặc đại lý để nhận lệnh giao hàng.

D/O là căn cứ để người nhận tiếp tục thực hiện các bước giao nhận hàng hóa tại cảng hoặc kho theo quy trình áp dụng.

Đặc điểm của D/O Fee:

- Chủ yếu phát sinh đối với hàng nhập khẩu.

- Được thu bởi hãng tàu hoặc đại lý hãng tàu.

- Thường tính theo lô hàng hoặc bộ chứng từ.

- Mức thu phụ thuộc vào chính sách của đơn vị cung cấp dịch vụ.

Khi nhận D/O, nhân viên xuất nhập khẩu cần kiểm tra thông tin vận đơn, tên người nhận hàng và các dữ liệu liên quan để tránh sai sót trong quá trình lấy hàng.

Xem thêm: Học nghiệp vụ xuất nhập khẩu tại nhà từ lý thuyết đến thực tế

3. Bảng tổng hợp các khoản Local Charges thường gặp

Để dễ dàng ghi nhớ và sử dụng khi kiểm tra báo giá từ hãng tàu hoặc Forwarder, bạn có thể tham khảo bảng dưới đây:

STT        Ký hiệu             Tên tiếng Anh  Nội dung
1 THC Terminal Handling Charge Phí xử lý container tại cảng
2 CIC Container Imbalance Charge Phụ phí mất cân đối container
3 DOC Documentation Fee Phí xử lý chứng từ
4 CFS Container Freight Station Charge               Phí khai thác kho hàng lẻ
5 Seal Fee Seal Charge Phí seal niêm phong
6 B/L Fee Bill of Lading Fee Phí phát hành vận đơn
7 EBS Emergency Bunker Surcharge Phụ phí nhiên liệu
8 AMS Fee Automated Manifest System Fee Phí dịch vụ khai báo AMS
9 ENS Fee Entry Summary Declaration Fee Phí dịch vụ khai báo ENS
10 D/O Fee Delivery Order Fee Phí phát hành lệnh giao hàng

Lưu ý: Danh sách trên tổng hợp những khoản phí thường gặp, không có nghĩa tất cả đều phát sinh trong mọi lô hàng. Một số khoản có thể được gộp chung, thay đổi tên gọi hoặc áp dụng theo điều kiện riêng của từng hãng tàu và Forwarder.

4. Local Charges được tính như thế nào? Những yếu tố ảnh hưởng đến chi phí

Trên thực tế, Local Charges không có một mức giá chung cho tất cả các lô hàng. Chi phí phải thanh toán phụ thuộc vào nhiều yếu tố khác nhau.

Loại hình vận chuyển: Hàng FCL và LCL có cách tính phí khác nhau. Với hàng nguyên container, nhiều khoản phí được tính theo loại container; trong khi hàng lẻ thường có các khoản phí dựa trên trọng lượng hoặc thể tích.

Tuyến vận chuyển: Cảng xuất, cảng nhập và quốc gia đến có thể ảnh hưởng đến các khoản phí được áp dụng.

Hãng tàu và đơn vị giao nhận: Mỗi hãng tàu hoặc Forwarder có thể có biểu phí và chính sách thu khác nhau.

Tính chất hàng hóa: Một số loại hàng đặc biệt có thể phát sinh thêm chi phí xử lý, kiểm tra hoặc dịch vụ chuyên biệt.

Thời điểm vận chuyển: Biểu phí có thể được điều chỉnh theo từng giai đoạn tùy tình hình khai thác và chính sách của đơn vị vận tải.

Vì vậy, khi lập kế hoạch xuất nhập khẩu, doanh nghiệp nên yêu cầu báo giá chi tiết thay vì chỉ căn cứ vào mức Ocean Freight được cung cấp ban đầu.

5. Kinh nghiệm kiểm tra và hạn chế phát sinh Local Charges

Để quản lý chi phí vận tải biển hiệu quả, nhân viên xuất nhập khẩu cần chú ý một số kinh nghiệm sau:

5.1. Yêu cầu báo giá chi tiết từng khoản phí

Khi làm việc với Forwarder, hãy yêu cầu bảng báo giá thể hiện rõ tên phí, mức thu, đơn vị tính và địa điểm phát sinh.

Điều này giúp doanh nghiệp dễ dàng so sánh báo giá giữa các đơn vị, đồng thời hạn chế những khoản phí chưa được thông báo trước.

5.2. Xác định rõ phí tại đầu xuất và đầu nhập

Không nên chỉ kiểm tra các khoản phí tại cảng xuất mà bỏ qua chi phí tại cảng nhập.

Một số khoản phí có thể được thanh toán tại đầu đi, trong khi những khoản khác được thu tại đầu đến. Việc xác định rõ địa điểm phát sinh giúp các bên chủ động phân bổ ngân sách.

5.3. Kiểm tra trách nhiệm chi phí theo Incoterms

Incoterms là cơ sở quan trọng để xác định trách nhiệm và phân chia chi phí giữa người bán và người mua.

Ví dụ, với điều kiện FOB, người bán thường chịu các chi phí cần thiết để giao hàng lên tàu tại cảng xuất theo thỏa thuận; người mua chịu chi phí vận chuyển chính và các chi phí thuộc trách nhiệm của mình sau đó.

Tuy nhiên, cần căn cứ vào phiên bản Incoterms, điều kiện giao hàng cụ thể và hợp đồng để xác định chính xác trách nhiệm của mỗi bên.

5.4. Đối chiếu phí trước khi xác nhận booking

Trước khi xác nhận đặt chỗ với hãng tàu, nhân viên phụ trách cần rà soát lại toàn bộ chi phí được báo.

Nếu phát hiện khoản phí chưa rõ ràng, cần yêu cầu Forwarder giải thích phạm vi dịch vụ và cách tính để tránh tranh chấp sau này.

5.5. Lưu trữ báo giá và chứng từ thanh toán

Việc lưu trữ báo giá, debit note và hóa đơn thanh toán giúp doanh nghiệp dễ dàng đối chiếu chi phí giữa các lô hàng.

Đây cũng là cơ sở để đánh giá hiệu quả làm việc của Forwarder và xây dựng kế hoạch ngân sách Logistics cho những đơn hàng tiếp theo.

Local Charges là một phần không thể bỏ qua khi tính toán chi phí vận chuyển hàng hóa bằng đường biển. Việc hiểu rõ từng loại phụ phí như THC, CIC, DOC, CFS, B/L Fee hay D/O Fee sẽ giúp nhân viên xuất nhập khẩu chủ động hơn trong quá trình kiểm tra báo giá, làm việc với hãng tàu và xử lý các nghiệp vụ giao nhận.

Đặc biệt, đối với những người mới bước vào ngành Logistics, việc nắm vững các thuật ngữ và khoản phí thường gặp sẽ giúp quá trình tiếp cận công việc thực tế trở nên dễ dàng hơn.

Hy vọng những chia sẻ trên từ HAN EXIM đã giúp bạn có thêm kiến thức hữu ích về Local Charges trong vận tải biển. Hãy thường xuyên theo dõi website để cập nhật thêm các bài viết chuyên sâu về xuất nhập khẩu, Logistics, chứng từ và nghiệp vụ ngoại thương. Đừng quên theo dõi Fanpage của Han Exim để không bỏ lỡ những kiến thức hay và các kỹ năng mềm về xuất nhập khẩu nhé!

 

 

 

—————————————————————————
CLB Yêu Xuất Nhập Khẩu Hà Nội (HAN EXIM CLUB)
Đào tạo nghiệp vụ Xuất nhập khẩu & Logistics
Mobile: 0906246584 0986538963
Add: số 18 ngõ 67 Chùa Láng, quận Đống Đa, Hà Nội

Website: https://hanexim.edu.vn
Fanpage: https://www.facebook.com/giasuxuatnhapkhau
Facebook: https://www.facebook.com/lophocxuatnhapkhau

 

Chat với giáo viên